خاطرات

اولین درگیری

گوینده خاطره: خانم فاطمه فکور یحیایی(همسر حاج حیدر رحیم‌پور ازغدی) ایشان(شهید هاشمی‌نژاد) شاید صریح‌ترین خطیب انقلاب در مشهد بودند و اولین درگیری خونین مشهد در انقلاب پس از سخنرانی ایشان آغاز شد. چنان‌چه در سال 42 هم سخنرانی ایشان در 15 خرداد در مسجد فیل پائین خیابان به خون کشیده شد. اولین شهید مشهد در انقلاب 57، شهید مهدی‌زاده بود که همان روز پس از سخنرانی شهید هاشمی‌نژاد گلوله‌باران شد. موقع شهادت ایشان، بنده همان‌جا...

واكنش آیت‌الله بروجردی به رژه دختران دبیرستانی

دولت اقبال در روزنامه های اعلام كرده بود كه تمام دختران دبیرستانی مدارس باید با شورت و بلوز سفید در روز 17 دی (روز اعلام بی‌حجابی) روز آزادی زنان ایران، رژه بروند. آیت‌الله بروجردی در واكنش به این مساله با عصبانیت فرمودند: « مملكت را برای این می‌خواهند كه دختران مردم را به زور در این هوای سرد خیابان‌ها بكشانند و آنها را آن طور نشان بدهند و بگویند اینها از قید اسارت چادر آزاد شده‌اند. چه اسارتی؟ چه آزادی‌ای؟ بی‌بندوباری‌ها و...

روز 15 خرداد در ساختمان رادیو بودم...

عده زیادی آمدند و ماجرای میدان ارک در خرداد 1342 را بازگو کردند، ولی معلوم است که این طفلک‌ها مال این سیاره نبودند. اینها خیال می‌کردند. وقتی که می‌گوییم «میدان ارک»، واقعاً یک میدان است. مثلاً مثل میدان توپخانه است. جمعیت می‌توانند در آن جمع بشوند. در صورتی که میدان نیست. دو تا گذرگاه است که پنجاه متر هم نمی‌شود. یک باغچه هم وسطش است. من روز 15 خرداد 1342 در ساختمان رادیو تهران بودم. آن زمان در رادیو کار می کردم، خودم متن می نوشتم و...

در «میدان ژاله» تنها عکاس خارجی بودم

من زمانی که به ایران آمدم مدرک معماری داشتم و در آن زمان هم به صورت کاملا تخصصی کار عکاسی خبری را انجام می‌دادم. از دیدگاه من حرفه‌ای بودن تعریف خاصی دارد. حرفه‌ای بودن به این معنی است که یک نفر از یک کار و شغل چه هنری و چه هرکار دیگری به صورت کامل ارتزاق کند. برای همین هم هست که از مردم ایران و انقلاب اسلامی شما تشکر می‌کنم که باعث شدند من به عنوان یک عکاس حرفه‌ای ادامه کار بدهم. حرفه‌ای بودن معنی خاصی دارد. یک نفر وقتی...

مکتب صادقیه

با شروع حرکت‌های انقلابی و بعد هم دستگیری و تبعید حضرت امام خمینی(ره) عده خاصی هم دنبال فضاهای تازه‌ای در فعالیت‌های انقلابی بودند. ما جوان بودیم و دنبال جلسات زنده‌ای می‌گشتیم که هم مذهبی باشند و هم سیاسی. البته خودمان جلسه‌ محدودی به نام «انجمن جویندگان دین و دانش» داشتیم. یک جلسه دیگر به نام «مکتب جعفری» وجود داشت که آنها هم جوان‌هایی مذهبی و انقلابی بودند. گاهی در برنامه‌های این انجمن شرکت می‌کردیم. اینها هم گاهی...

مصاحبه ناتمام جلال آل‌احمد

جواد مجابی شاعر و نویسنده: - جلال و سیمین همیشه با هم در مجامع فرهنگی ظاهر می‌شدند. با وجود اینکه در جامعه روشنفکری آن زمان چنین رسمی وجود نداشت اما آن دو برخلاف سنت، همیشه با هم روزهای دوشنبه به کافه فیروز می‌آمدند و این به معنی شان و منزلتی بود که آل‌احمد برای همسرش قائل بود. آن موقع من در روزنامه اطلاعات کار می‌کردم اما به خاطر وابستگی آن به دولت تا یک سال با اسم مستعار در آن مطلب می‌نوشتم. روزی به آل‌احمد گفتم که اینگونه...

نماز عشق روح‌الله

به گزارش جهان به نقل از مرکز اسناد انقلاب اسلامی، حجت‌الاسلام فرقانی كه پانزده سال در نجف خدمت امام بوده است نقل میكنند: یكی از آقایان وعاظ كه معمولا هنگامیكه امام به حرم مشرف می شدند خدمت می رسیدند و مطالبشان را عرضه می كردند و گاهی مشورت می گرفتند یك شب خدمت امام این تذكر را عرض كرد كه یك قاری قرآنی هست شوشتری و بسیار متمدن با پنج شش بچه كوچك دو سه سال است كه به مرض فلجی مبتلا گشته است و در سالی پایش را از تشك زمین نگداشته است و...

محمد منتظر قائم

حجت الاسلام والمسلمین معلی: محمد منتظرقائم در سال 48 به عنوان سرباز وظیفه ژاندارمری به دامغان آمد. از آنجا که سرباز باسواد در آن زمان کم بود ایشان را مسئول بایگانی رمز کرده بودند. او بسیار انقلابی و جسور بود به طوری که بسیاری از حرفها را بی پرده و عریان بیان می کرد. یادم می آید روزی در خیابان با هم راه می رفتیم ، اسم حضرت امام را خیلی بلند به زبان آورد. - این عادت همیشگی او بود - به او گفتم ما که کنار هم هستیم ، چرا اینقدر بلند حرف می...

ما نديده شما را خريديم

محمد آقا [محمد باقری معروف به محمد عروس] درباره آن روز [قیام خرداد 1342 در تهران] گفت: «بعد از اینکه شهربانی و ساواک ریختن و ما رو کت بسته بردن به شهربانی، حاج اسماعیل رضایی، حاج حسین شمشاد، حسین کاردی، عباس کاردی، حاج آقا توسلی، حاج علی نوری، حاج علی حیدری و مرتضی طاری هم قاتی ما بودن و دستگیر شدن. همه آنها، بارفروشهای میدان بودن و به خاطر آقای خمینی ریختن تو خیابون و به نفع او شعار دادند؛ اما سردمدار همه اینها، طیب بود. چند ساعت...

روایت آیت‌الله مکارم شیرازی از خرداد 1342

با فرا رسیدن محرم سال 1383 قمری، علی‌رغم تهدیدات ساواک، روحانیان بر مخالفت خود با رژیم شاه افزودند. در روز عاشورا (13خرداد1342) امام خمینی سخنرانی تاریخی خود را در قم ایراد کردند. در همان روز، آیت‌الله مکارم شیرازی که در تهران منبر می‌رفت از ساعت 4 بعدازظهر در اجتماع هفت هزار نفر در مسجد هدایت سخنرانی کرد. ابتدا مختصری درباره حادثه کربلا و مبارزات حسینی صحبت کرد و در ادامه به شدت به حکومت پهلوی اعتراض کرد و با اشاره به یورش ماموران...

تظاهرات در یزد

اواخر اسفند ماه 1356، برای گذراندن تعطیلات نوروزی به یزد برگشتم. آیت‌الله محمد صدوقی، از روحانیان بانفوذ استان یزد، طی اعلامیه‌ای از همشهری‌ها خواسته بود، به دلیل کشتار مردم قم و تبریز و دیگر شهرستان‌ها، از برگزاری مراسم عید نوروز خودداری کنند و به سوگ شهیدان بنشینند. آن ایام هم‌زمان بود با چهلمین روز شهدای قیام مردم انقلابی تبریز، روز سه‌شنبه، 8 فروردین‌ماه 1357، از سوی آیت‌الله محمد صدوقی، که شخصیت معنوی و محوری و مورد...

بازگشت امام به ایران

یكى از خاطرات خيلى جالب من، آن شب اوّلى است كه امام وارد تهران شدند؛ يعنى روز دوازدهم بهمن - شب سيزدهم - شايد اطّلاع داشته باشيد و لابد شنيده‌ايد كه امام، وقتى آمدند، به بهشت زهرا رفتند و سخنرانى كردند، بعد با هلى‌كوپتر بلند شدند و رفتند. تا چند ساعت كسى خبر نداشت كه امام كجا هستند! علّت هم اين بود كه هلى‌كوپتر، امام را در جايى كه خلوت باشد برده بود؛ چون اگر مى‌خواسشت جايى بنشيند كه جمعيت باشد، مردم مى‌ريختند و اصلاً اجازه...

دیدار امام در نجف

نجف غلغله بود خیابان‏هایش پر سواره و پیاده. فیات‏م را جلو مغازه‏ی پارک کردم. تو خیابان شلوغ میان چرخ‏دستی‏ها و بساط مغازه‏دارها قدم زدم. همه‏شان در حال جابه‏جاکردن و چیدن میوه‏ها و برق‏انداختن آن‏ها بودند. یک رقابت بی‏سروصدا. گاه صدای نخراشیده یکی از فروشنده‏ها بلند می‏شد. ـ آی خواهر، آی برادر خوبش را دارم. همه‏اش یک دینار. ارزانِ، ارزان. انبه را دست بزن ببین چیه. سیب‏ها را نگاه کن تازه از درخت چیده‏اند. به آسمان...

در چهره شما مسیح را می بینیم

وداع امام با مردم نوفل لو شاتو خیلی دیدنی بود. با اینكه هوا زمستانی بود، بسیاری از مردم به هنگام سخنرانی امام روز زمین نشسته بودند. در پایان مراسم یك خانم مسیحی بلند شد و رو به امام گفت: « ما درچهره شما مسیح را می بینیم. من نمونه ی اخلاق اسلامی را در شما دیدم. هیچ كدام از شما كه تعدادتان كم هم نبود، كمترین آزاری برای ما نداشتید. حتی یك ورق كاغذ روی زمین نریختید و یا وقتی به خیابان می آمدید بلند بلند حرف نمی زدید.» خانم پیری هم...

نوزده دی

محمدحسین رحمتی(عکاس انقلاب): در جریان نوزده دی من یک خاطره شخصی دارم، آن روز عکاسی نمی‌کردم اما خاطره خیلی خوبی دارم. وقتی واقعه اهانت به حضرت امام (ره) پیش آمد من در دبیرستان حکیم نظامی درس می‌خواندم یک روز که از مدرسه برمی‌گشتم دیدم گروهی که یک سوم آنها طلبه و بقیه مردم عادی بودند در خیابان صفائیه به سمت بیت حضرت امام (ره) در حرکت بودند و بدون این‌که شعاری سر دهند و حرفی بزنند در حال حرکت بودند. من این صحنه را آن روز دیدم،...

تدریس شهیدبهشتی در دبیرستان دخترانه

« ... وقتی ایشان را آوردند تهران، اول بار حكم دادند بهشان، كه در یك دبیرستان دخترانه ایشان بروند، تدریس كنند و هدف هم این بود كه در آن دبیرستانه دخترانه اذیت می شوند، دخترها متلك می گویند. خوب آن موقع وضع لباس دخترها بسیار بد بود و ایشان هم معمم بودند، یك روحانی؛ ولی خدای متعال زیبایی هایی به ایشان داده بود. قیافه و هیكل ایشان چنان جذاب بود و جاذبه داشت كه با هر كسی كه روبه رو می شد، او مجذوب آن وقار و هیبت و عظمت ایشان می شد. خوب...

پایین کشیدن مجسمه

روز 25 مرداد 1332 مثل همیشه بعد از فروختن سنگک‏های نانوایی داداش عباس‏ام و روزنامه‏ها، به طرف مغازه پدرم در امیرآباد شمالی به راه افتادم. قبل از رفتن سری به شاباجی زدم. جلو در زیرزمین چمباتمه نشسته بود. با دیدن من لب‏هایش را به خنده کش داد و قطره اشکی را که همیشه در گوشه چشمان پیرشده‏اش برق می‏زد گرفت. ـ دوباره آمده‏ام دنبال گالش‏ها ... هنوز گیوه نخریده‏ام ... تا امیرآباد خیلی راه است ... آدم با گالش‏های شما خسته نمی‏شود ... ـ...

نگهبان دل‌رحم

رفتار نگهبانها در کمیته مشترک اغلب با خشونت بود. آنها نیز آموخته بودند، تا همچون بازجویان و شکنجه‌گران، رفتارشان با زندانیان خصمانه و غیرانسانی باشد؛ و این در حالی بود که وظیفه اصلی ‌آنها مراقبت از اوضاع داخلی زندان و مسائلی همچون ورود و خروج و ثبت اسامی و مسائل اداری زندانیان بود. در بیشتر مواقع که بعد از شکنجه مرا از طبقه سوم به طبقه هم‌کف برای رفتن به بهداری می‌آوردند، به علت شدت جراحات بدنم، خصوصاً پاهایم، مجبور بودم 3...

زندانهای رژیم پهلوی

دانلود منبع: سایت تبیان

من همین را می خواستم

در تابستان 1357 خطیب معروف مرحوم شیخ احمد کافی، در تصادف رانندگی در راه مشهد فوت نمود، مرحوم آیت الله العظمی خوانساری، در خوانسار بودند، ما با آن حضرت مأنوس بودیم، به ایشان پیشنهاد کردیم، مجلس فاتحه خوانی برای آن مرحوم تشکیل شود، به کمک ایشان، مجلس مهمی با حضور علمای منطقه در مسجد آقا اسد الله خوانسار تشکیل شد، با راهنمایی آیت الله العظمی خوانساری، قرار شد یکی از شاگردان ایشان، برای سخنرانی مجلس، از قم دعوت شود، یکی از برادران...

نگهبان دل‌رحم

رفتار نگهبانها در کمیته مشترک اغلب با خشونت بود. آنها نیز آموخته بودند، تا همچون بازجویان و شکنجه‌گران، رفتارشان با زندانیان خصمانه و غیرانسانی باشد؛ و این در حالی بود که وظیفه اصلی ‌آنها مراقبت از اوضاع داخلی زندان و مسائلی همچون ورود و خروج و ثبت اسامی و مسائل اداری زندانیان بود. در بیشتر مواقع که بعد از شکنجه مرا از طبقه سوم به طبقه هم‌کف برای رفتن به بهداری می‌آوردند، به علت شدت جراحات بدنم، خصوصاً پاهایم، مجبور بودم 3...

شعار نویسی روی دیوار خانه رئیس شهربانی

به یاد دارم اولین تظاهراتی که در مشهد شهید داد، من به همراه برادرم که یک سال از من کوچکتر است در آن حضور داشتیم. در خیابان طبرسی مشغول شکستن شیشه های بانک بودیم. شهید هاشمی نژاد مقابل بانک ایستاد و گفت به بانک چه کار داریم؟ جالب اینکه ما یک ساعت قبل در سخنرانی هاشمی نژاد شرکت کرده بودیم، اما اخوی ما ایشان را به چهره نمی شناخت.به من گفت حسن اینجا یک آخوند ساواکی هست و به ما اجازه ی شکستن شیشه های بانک را نمی دهد! ایشان می گفت بانک...

نان قندى تلخ

در آن ايام، گرفتن اعلاميه‏‌ها و بيانيه‏‌هاى آيات عظام و مراجع تقليد و روحانيون مبارز از جمله حضرت امام و بعد توزيع آنها در تهران و ساير شهرستانها، يکى از ده‏ها کارى بود که در برنامه فعاليت‌هايم قرار داشت. سه‌شنبه روزى وارد شهر قم شدم، پس از زيارت حرم حضرت معصومه (س) براى دريافت اعلاميه‏‌ها به نشانى‌ای که داشتم، رفتم. هنگام عصر به جمکران و مسجد صاحب‌‏الزمان (عج) رفتم. وقتى به آن‏جا رسيدم پس از نماز آداب مستحبى به...

انفجار نور

پس‏از ورود حضرت امام، مدرسه رفاه، مرکز هدایت و رهبرى نهضت شد. گرچه من ناتوان از هم‏پایى با سایر دوستانم بودم، ولى احساس کردم که نباید نشست و از بار مسئولیت شانه خالى کرد. شاید بتوان با همین‏حال، کار کوچکى صورت داد. به طرف مدرسه رفاه رفتم. جلو مدرسه، مردم ازدحام کرده بودند. حرکت سخت و گاه ناممکن بود. آنچه که برایم در نگاه اول خیلى جالب بود، حرکتهاى تبلیغاتى گروه مسعود رجوى و موسى خیابانى و اعضا و هواداران سازمان به‏اصطلاح...

ضیافت آبگوشت مرغ به افتخار شهید مطهری در نوفل لوشاتو

مرضيه دباغ که در دوره حضور امام خميني در نوفل لوشاتو همراه همسر امام بود در گفت و گو با خبرآنلاين درباره جلسات سري که در فرانسه با حضور امام خميني برگزار مي شد گفت: آن زمان تلاش می‌شد تا خیلی چیز‌ها سری باقی بماند و یک دیدار معمولی جلوه کند. آن زمان شهید مطهری و خلخالی و... تشریف آورده بودند و با امام دیدار کردند. وي افزود: در آن زمان روزی خانم[همسر امام خميني] به دیدن یکی از بستگان خود رفته بودند. امام من را صدا کردند و فرمودند:"...

صبح بیداری

بعد از آزادی نمی‌دانستم که باید چه کار بکنم، در بلاتکلیفی، گیجی ومنگی قرار داشتم. همه کسانی که آن روزها آزاد می‌شدندچنین حالت و وضعی داشتند. در فکر بودم که اطلاعات و تجربیاتم را در اختیار این و آن قرار دهم تا حداقل اشتباهات گذشته تکرار نشود لذا در برخی شهرها مثل: قم، قزوین، دماوند و تهران با بعضی از بر و بچه‌ها جلساتی داشتیم. در این جلسات من اصلاً راجع به خودم، مبارزاتم، شکنجه‌ها و زندانم صحبت نمی‌کردم فقط جریان‌شناسی...

یک تصمیم فوق‌العاده

بین دو رژیم حاکم بر ایران و عراق توافقنامه‌ای در الجزایر امضا‌ شد. یعنی مذاکراتی با وساطت بومدین بین شاه و صدام به عنوان نماینده عراق در الجزایر انجام شد و دو رژیم تصمیم گرفتند از ادعاهایی صرف‌نظر کرده و نسبت به موجودیت یکدیگر، مساعدت‌های لازم را داشته باشند، مخالفان یکدیگر را کنترل کنند و در کشورشان اجازه فعالیت به آنها ندهند. به دنبال آن موافقت‌نامه مخالفان دو رژیم در هر کشور تحت نظر قرار گرفتند و فعالیت‌هایشان کنترل شد....

یورش به مدرسه فیضیه

یورش به مدرسه فیضیه عصر روز دوم فروردین 42 که مصادف با 25 شوال 82 و شهادت امام صادق (ع) بود، مجلس روضه‌ای از سوی آیت‌الله گلپایگانی در مدرسه فیضیه برگزار شده بود. آن طور که اطلاع پیدا کردیم کوماندوها در اثنای روضه بلند می‌شوند و شعار می‌دهند، شعار آنها درگیری ایجاد می‌کند. البته نمی‌خواستند مردم عادی را بزنند، هدف طلاب بودند؛ لذا کاری می‌کنند که مردم عادی مرعوب شوند و از مدرسه فرار کنند. وقتی مردم از مدرسه بیرون می‌روند، به...

روزنوشت روزهای پیروزی انقلاب

منوچهر ستوده در سال 1357 بخشی از روزهای منتهی به پیروزی انقلاب اسلامی مردم ایران را در خاطرات خود ثبت کرده که به تازگی در کتاب «ره‌آورد ستوده» توسط کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی منتشر شده‌است. روزهای انقلاب روز سه‌شنبه پنجم دی ماه هزار و سیصد و پنجاه و هفت شمسی: این جنگ سرد که پایه‌های آن تقریباً از یک سال پیش گذاشته شده است، غیر از دو جنگ جهانی است که بنده را کم و بیش به یاد است. قصد داشتم در این جنگ شریک نباشم و...

نوستالژی سال 57

رفته بودم مغازه برای خرید که سروصدایی از گوشه میدان راه‌آهن تهران بلند شد. ترسیدم. همهمه به فریاد وشعار تبدیل شد و صدای شکسته شدن شیشه‌ها و آژیر ماشین پلیس بلند شد. وحشت‌ کرده بودم. شنیدم که یک پیرمرد می‌گوید: خراب‌کارها بودند! بعدها فهمیدم که انقلابیون و مبارزان از سوی بلندگوی تبلیغاتی رژیم، خرابکار نامیده می‌شوند. این اولین آشنایی و تصویری بود که تابستان 57 از آغاز انقلاب به چشم دیدم. مهر ماه شد و رفتم کلاس اول؛ تمام فکر و...

...

19