خاطرات

عکسی که غوغا کرد

ج‌شنبه بیست‌ویکم دی‌ماه به مرخصی رفتم. بعد از قدری استراحت، خواهرم هانیه هدیه جالبی به من داد؛ عکس بزرگی در ابعاد حدوداً یک در یک‌ونیم متر از امام خمینی که نمی‌دانم به چه طریقی به دست او رسیده بود. با خوشحالی عکس را از او گرفتم و بعد از جاسازی در ساک مسافرتی‌ام، نقشه جسورانه‌ای برایش کشیدم.

مبارزه از طریق داستان‌گویی

بیداری مردم به تدریج آغاز شده بود. تقریباً از سال 1355، به تدریج فضای بسته و بسیار خفقان‌آور کمتر شد. در این سال در جنوب شهر تهران، خیابان مولوی، چهارراه مولوی در مدرسه‌ راهنمایی تدریس می‌کردم. هنوز دوره‌ کارشناسی‌ام تمام نشده بود. در این مدرسه نیز تا حدودی فضا باز شده بود. من قبل از تدریس در این مدرسه، در مدارس دیگری سعی می‌کردم دانش‌آموزان را با دین اسلام، تفکر انقلابی اسلامی، تفکر سیاسی اسلامی و افکار امام خمینی تا حدودی که در حد فهم آ‌نها بود آگاه و آشنا کنم و به همین دلیل مرتب مدرسه‌ محل تدریسم را تغییر می‌دادند.

ماجرای دستگیری و زندانی شدن دو برادر

سال 1353 دستگیر شدم. داستانش هم این گونه بود: ابتدا اخوی بنده را دستگیر کردند. پس از دستگیری او، هر چه در خانه داشت جاسازی و مخفی کردم. وقتی ساواک به منزل ما ریخت، به آنها گفتم که هیچ‌چیزی نیست، برگردید. طبیعتاً در این شرایط آنها نمی‌گشتند. البته برای خالی نبودن عریضه چند کتاب دم‌دست می‌گذاشتم تا آنها هم بی‌انگیزه نباشند و دست خالی نروند.

کمک نسیه‌ای به مجروحان

[راوی: سیده عذرا میرسعیدی قاضی ـ متولد طالقان ـ ساکن تنکابن] جمعه خونین هفده شهریور را که خیلی از مردم، آن را در حافظه‌ خود دارند. فراموش نمی‌کنم. فاجعه در میدان «ژاله» تهران اتفاق افتاده بود. من در لحظه دقیق حادثه آن‌جا نبودم. با میکروفن اعلام عمومی کرده بودند که مردم بیایند و به حادثه‌دیدگان و مجروحان هفده شهریور کمک کنند.

برنامه‌ریزی راهپیمایی تاسوعا و عاشورا

اعلامیه راهپیمایی تاسوعا و عاشورا تهیه و در بین مردم پخش و در آن از مردم خواسته شده بود که به طور گسترده‌ای در این راهپیمایی بزرگ اسلامی و ضد شاهی شرکت کنند. یک هفته به تاسوعا مانده بود که اعلامیه بین مردم پخش شد.

مداوای مجروحان در خانه

سال 1352 در کنکور شرکت نمودم و نمره قبولی گرفتم و سال 53 به استخدام هلال‌احمر که بعدها تبدیل به بهداری شد درآمدم. سپس در بیمارستان کورش کبیر یا کوثر فعلی مخصوص جراحی و حوادث مشغول شدم.

نقش اتحادیه‌های انجمن‌های اسلامی در اعتصابات کارخانه ذوب آهن اصفهان

در سال 1356 رژیم ستم‌شاهی با چاپ مقاله‌ای در روزنامه اطلاعات به امام خمینی که قلباً مورد احترام ملت ایران بود، توهین نمود و این زمینه‌ساز برافروختن آتش خشم ملت از زیر خاکستری بود که رژیم سال‌ها سعی داشت آ‌ن را خاموش کند. قیام‌های مردمی پی‌درپی در شهرهای ایران (از چهلم شهدای شهری به چهلم شهدای شهری دیگر) شکل گرفت.

فرار از پادگان به خاطر کروکی خانه

چهارباغی: وقتی به زنجان برگشتید، فعالیت‌های انقلابی را ادامه دادید؟ زهدی: بعد از چند روز که به پادگان تیپ 2 زنجان برگشتیم، از ستاد گردان من را خواستند. گفتند که کروکی خانه‌تان در زنجان را بکشم. من کروکی خانه را کشیدم،

واکنش به مراسم دعا به جان شاه

یک سال در ظاهر به جان شاه سوءقصد کردند. شاه زرنگی کرد و تیر به او نخورد. اگر هم خورد، سطحی بود و درمان شد. از آن موقع به بعد، در آن روز معین، در شهرهای مختلف جلسه دعا برگزار می‌کردند. همه می‌آمدند: فرمانده لشکر، فرمانده شهربانی، استاندار و...

روایت صدیقه ریاحی از فعالیت سیاسی دانشجویان زاهدان

خواب بودم، خواب دیدم بهار آمده بیدار شدم زمستان بود امیدوار شدم که بهار نزدیک است... روز به روز فشار و خفقان و ظلم و ستم‌های رژیم شاهنشاهی بیشتر می‌شد زمزمه‌ انقلاب در بین مردم سیستان و بلوچستان به گوش می‌رسید من در آن زمان در دانشسرای تربیت معلم زاهدان در حال تحصیل بودم.

ممنوع‌التدریس شدن معلم اسلام‌آبادی

عد از مدتی در سال 1349 ـ 1350 از کرند به اسلام‌آباد غرب منتقل شدم. در اسلام‌آباد (شاه‌آباد) در دبیرستان به تدریس مشغول شدم. تا حدود زیادی از نظر فکری و سیاسی رشد کرده بودم و کمی احتیاط می‌کردم و تقریباً خیلی مطالب را در دبیرستان به بچه‌ها می‌گفتم.

فعالیت انقلابی یعقوب زهدی در پادگان زنجان

چهارباغی: شما در حال خدمت در تیپ 2 زنجان بودید که تظاهرات علیه رژیم شاه به اوج خود رسید و به نوعی در کل کشور گسترش پیدا کرد، در این برهه چه اقداماتی انجام دادید؟ زهدی: حضور من در پادگان تیپ 2 زنجان مصادف شد با حرکت‌ها و اعتراض‌های انقلابی؛ البته از سال قبل،

یادی از چهارشنبه سیاه دزفول

یکی از راهپیمایی‌های سنگینی که من در آن حضور داشتم، همین چهارشنبه سیاه بود. وقتی از مسجد آیت‌الله قاضی بیرون آمدیم، به خیابان‌های اصلی شهر دزفول وارد شدیم و افرادی که از قبل بلندگو در دست داشتند، شعار دادن را شروع کردند وقتی به خیابان اصلی رسیدیم،

برخورد مأموران با نمازگزاران

چند روز پس از واقعه‌ سینما رکس اعلام شد استاد مطهری به مدت ده شب متوالی در سالن کانون توحید در میدان توحید سخنرانی می‌کنند. اولین شب سخنرانی بعد از نماز مغرب و عشاء، من و حیدر محمودی (پسرعمویم) کارمند گمرک و آقایی به نام آقای عباسی که جزو همافرها بود، با هم بودیم. خانه‌ای که در ‌آن زندگی می‌کردیم استیجاری و مال همافری بود.

شاهد عینی

این مطلب خاطره‌گونه، یکی از ده‌ها مطلبی است که در روزهای پیروزی انقلاب اسلامی ایران، در وضعیت نابهنجار کابل نوشته شده و نویسنده‌اش هم به دلیل ترس از عوامل دولت کمونیستی وقت، هیچ نام و نشانی از خود بر جای نگذاشته است. این مطلب با عنوان «مشاهدات عینی من» در مجله جهادی «استقامت»، نشریه حزب حرکت اسلامی افغانستان در اردیبهشت 1358 چاپ شده است.

کتاب من را برگردان

[راوی حجت‌الاسلام سیدمحمد حجتی]: در زمان رژیم پهلوی، صدام دستور اخراج تمام طلبه‌ها و آخوندهای غیرعراقی را که در آن کشور زندگی می‌کردند، داده بود. من هم که در جوانی و به شوق تحصیل علم در حوزه علمیه نجف به آنجا مهاجرت کرده بودم، مجبور به ترک آن کشور شدم. روزی از سر ناچاری، با زن و فرزند خود ساک‌هایمان را بستیم و به قصد عزیمت به کشور پاکستان راه افتادیم.

این سرطان را از مدرسه ببر

تظاهرات درخیابان‌ها ادامه داشت. به فکرم رسید ما هم برویم بیرون، و با مردم تظاهرات کنیم. رفتم سر شیر آب، و وقتی دستم را می‌شستم، موضوع را به سردسته‌ها گفتم. یکدفعه دیدم خانم مدیر از پشت پنجره نگاه‌مان می‌کند. بدون آن که دست و پایمان را گم کنیم، قرار گذاشتیم زنگ بعد، مدیر را تحت فشار بگذاریم تا در را باز کند، برویم بیرون.

فرار از ارتش به فرمان امام خمینی

[روایت صادق آهنگران] وقتی به محل سابق خدمتم رسیدم، باز راهی حسینیه شدم و در نماز جماعت آقای نورمفیدی شرکت کردم. وقتی حاج آقا سئوال کرد: «مدتی نبودید». برایش ماوقع را توضیح دادم. او گفت: «توکل بر خدا. نگران نباش».

جهنم در ورزشگاه امجدیه

خاطرم هست در دوران طاغوت، رژیم ارتباط بسیار قوی و سازمان‌یافته‌ای با آمریکا و اسرائیل داشت تا آنجا که رژیم شاه به ژاندارم آمریکا در خلیج فارس و منطقه شناخته می‌شد و تعداد زیادی از مستشاران نظامی آمریکا در داخل کشور حضور داشتند. با این همه، در درون ملت ایران، یک احساس همدردی نسبت به ملت مظلوم فلسطین و نفرت و دشمنی نسبت به رژیم جنایتکار و غاصب صهیونیستی اسرائیل وجود داشت.

فعالیت‌های انقلابی در قم

ارتباط نزدیک من با آقای اسماعیلی زمینه‌ساز اصلی آشنایی من با نهضت انقلاب اسلامی شد. ما در خانه ایشان اعلامیه‌های حضرت امام را تکثیر و سپس پخش می‌کردیم. مبارزه به‌طور مخفی در همه جا جریان داشت، ولی تظاهرات، چند ماهی زودتر و به صورت علنی از قم شروع شد. اشتیاق انجام دادن حرکتی جدی را آقای هادی غفاری در من ایجاد کرد.

نامه‌ای در وسط حیاط

به مدرسه علوی رفتم که اسم محسن را بنویسم. زمانی که با رئیس مدرسه راجع به ثبت‌نام صحبت کردم، از من تعهد خواست. فکر می‌کنم به ذهنش رسید که او دیگر بزرگ شده است و امکان دارد با دوستانش در این مدرسه برنامه انقلابی داشته باشد. برایم خیلی عجیب بود، تعهد برای چه چیزی؟ او که نمره‌هایش خیلی خوب بود.

مبارزه با حکومت پهلوی

سال آخر هنرستانم، مصادف شد با زمان اوج‌گیری تظاهرات‌ها در سال 1357. وقتی همه چیز به‌هم ریخت و اوضاع روز به روز وخیم‌تر شد و به سمتی رفت که باید می‌رفت، هنرستان را ول کردم و وارد معرکه انقلاب شدم. کار هر روزم شده بود حضور در جلوی دانشگاه و تظاهرات و این‌جور جاها و پخش اعلامیه و نوارهای امام. اعلامیه‌ها را از استاد محمد می‌گرفتم.

بازداشت بی‌دلیل

در دوران دانشجویی دوبار بازداشت شدم. یک بار در انزلی و یک‌بار در تبریز. اولین بار، تابستان 1350 بود[1] که تعدادی مأمور شهربانی آمدند خانه‌مان در انتهای پیل‌علی‌باغ، کتاب‌هایم را گشتند و چیز خاصی پیدا نکردند. انگار چون مأمور شهربانی بودند و ساواکی نبودند، با دقت تجسس نمی‌کردند

درگیری با مسئول کلانتری

روزهای اول هر روز برای امضای دفتر به کلانتری می‌رفتم. آرام آرام یک روز در میان می‌رفتم. کجدار و مریزمی‌رفتم، مرتب نبودم، یعنی اینکه می‌خواستم، یه جوری شانه خالی کنم. گاهی هفته‌ای یک بار می‌رفتم، بی‌اعتنایی می‌کردم، تذکر می‌دادند و من هم به تذکرشون اعتنا نمی‌کردم.

رقابت دانش‌آموزان مسلمان با چپی‌ها

سال سوم دبیرستان بودیم که نمایشنامه «دیکته و زاویه» را بازی کردیم. نمایش حول محور دانش‌آموزی بود که می‌خواستند پای تخته به او دیکته بگویند. معلم می‌گفت بنویس و او نمی‌پدیرفت، یعنی موضوع آن ضداستبدادی بود و ما آن را در سالن مدرسه بازی کردیم.

محرم سیاسی در روستا

یادم هست من در سال 54 وقتی که در کاشمر معلم شدم رفتم در یک روستایی به نام روستای نامق، (نامق آخرین روستای کوهسرخ هست، کوهسرخ یک بخشی از بخش‌های صعب‌العبور کاشمر بود) آموزش و پرورش مایل بود من را در روستاهای اطراف کاشمر قرار بدهد ولی چون در آن روستا تعدادی بهایی وجود داشت که اینها تبلیغ بهائیت می‌کردند ما هم علاقه‌مند بودیم با آنها مبارزه کنیم، خودم تقاضا کردم من را به آن روستای دوردست بفرستند که بروم با آنها به قول حالایی‌ها، گفتمان کنم.

پشتیبانی در دل شب

در جای جای کشور، تظاهرات ضدرژیم بر پا بود. اوج این تظاهرات مربوط به هفده شهریور تهران بود که رژیم، مردم معترض را به گلوله بست و خیلی‌‌ها را به شهادت رساند. من [فاطمه بهار از اهالی بابلسر] آن شب بعد از اینکه در تظاهرات شرکت کرده بودم و تیراندازی شده بود، جرئت نکردم به خانه برگردم؛ برای همین مجبور بودم شب را در خانه مادربزرگم بمانم.

تلاش دانشجویان برای برگزاری چهلم شهدای قم در تبریز

خداوردی: واکنش شما و دوستانتان به کشتار مردم قم چه بود؟ علایی: در تبریز، من و دوستانم دنبال این بودیم که برای چهلم شهدای قم که مصادف با 29 بهمن 56 می‌شد، مجلس فاتحه بگیریم. به همین منظور، دوباره من به منزل آیت‌الله قاضی طباطبایی رفتم و با ایشان صحبت کردم.

تدارک دانشجویان ایرانی برای حضور امام خمینی در پاریس

چهاردهمین نشست سالیانه اتحادیه در روز یازدهم مهر سال 1357 (سوم اکتبر 1978) در خانه جوانان شهر هاگن آلمان آغاز به کار کرد. مدت برگزاری نشست، پنج روز یعنی تا پانزدهم مهر (هفتم اکتبر) تعیین شده بود. طبق معمول، نشست با تلاوت آیاتی از قرآن کریم آغاز، هیأت رئیسه انتخاب و کمیته بررسی اعتبارنامه‌های نمایندگان انجمن‌های عضو اتحادیه تشکیل شد

مادرم مرا سرافراز کرد

بی‌پرس‌وجو همه‌مان را انداختند پشت ماشین و بردند جلوی شهربانی. پاسبان‌ها از جلوی در ورودی تا انتهای حیاط شهربانی دو صف به موازات هم با فاصله یک‌ متری درست کرده بودند. همه برای ورود باید از این دالان رد می‌شدیم. نفر اول مشت محکمی به ما می‌زد و پرت می‌شدیم طرف دیگر. بعد، لگدی می‌خوردیم و می‌افتادیم همان سمت اول. به قیافه هیچ کداممان نگاه هم نمی‌کردند. شده بودیم کیسه بوکس و بس. دالان که تمام شد، آوردنمان محوطه کوچکی تا هر مأموری با هر درجه‌ای از راه برسد، برای تفریح و خنده خودشان هم که شده، مشتی یا لگدی حواله‌مان کند...

1

...